Biblioteka po godzinach
Zarejestrowani mieszkańcy korzystają z części biblioteki rano, wieczorem i w weekend — także bez obecności personelu.
Filia zachowuje normalne godziny z bibliotekarzami, a poza nimi otwiera bezpieczną strefę samoobsługową. Po osobistej rejestracji i krótkim wprowadzeniu użytkownik wchodzi indywidualną kartą i kodem, wypożycza lub zwraca książki, odbiera rezerwacje, czyta i pracuje. Pilotaż obejmuje tylko godziny oraz przestrzeń, które przejdą audyt dostępności, ochrony przeciwpożarowej, prywatności i bezpieczeństwa.
Co musi być na miejscu
- strefa możliwa do oddzielenia od zaplecza, dostępne wejście i droga ewakuacji oraz pozytywny audyt zabezpieczeń i ochrony przeciwpożarowej
- osobista rejestracja, krótkie wprowadzenie, indywidualna karta i kod oraz zasady dla osób niepełnoletnich i gości
- samoobsługowe wypożyczenia, komunikacja awaryjna, plan incydentów i sprzątania oraz minimalizacja danych w logach dostępu i monitoringu
Co może zmienić
- otwiera istniejący księgozbiór i miejsce do nauki wtedy, gdy mieszkańcy rzeczywiście mają wolny czas
- zwiększa wykorzystanie już utrzymywanego budynku bez obietnicy całodobowej obsługi
- daje bibliotece dane o realnym popycie przed ewentualnym wydłużeniem pracy z personelem
Na co uważać
- karta, kod i samodzielna obsługa mogą wykluczać część mieszkańców, dlatego zwykłe godziny i pomoc bibliotekarzy muszą pozostać
- kradzieże, wandalizm, alarmy i sytuacje zdrowotne wymagają ograniczonej strefy, procedur oraz regularnego przeglądu incydentów
- automatyzacja nie może stać się pretekstem do redukcji godzin z personelem, wydarzeń ani indywidualnego wsparcia
Droga od pomysłu do pilotażu
- 01
wniosek czytelników, rady osiedla lub sołectwa do biblioteki i jej organizatora wraz z ankietą pożądanych godzin
- 02
audyt jednej filii: wejście, dostępność, pożar, prywatność, ubezpieczenie, system biblioteczny, sprzątanie i koszt utrzymania
- 03
sześciomiesięczny pilotaż w ograniczonych godzinach i strefie, z rejestracją użytkowników oraz publiczną oceną wyników
Jak mierzyć rezultat
liczba unikalnych użytkowników i wizyt poza godzinami obsługi oraz rozkład wizyt według pory
udział osób, które wcześniej nie mogły regularnie korzystać z filii, i wykorzystanie stanowisk, zbiorów oraz rezerwacji
liczba incydentów, fałszywych alarmów i szkód, koszt jednej dodatkowej wizyty oraz wykorzystanie godzin z personelem
City of Helsinki — self-service libraries
Helsinki prowadzi sieć bibliotek dostępnych także bez personelu: zarejestrowani użytkownicy wchodzą własną kartą i kodem, mogą wypożyczać, zwracać i odbierać rezerwacje, czytać, uczyć się oraz korzystać z komputerów. Miasto podkreśla, że samoobsługa rozszerza dostęp poza normalne godziny i nie służy ograniczaniu obsługi bibliotekarskiej.
Zobacz materiał źródłowyInne pomysły dla lokalnych społeczności
Plac-gąbka
Zwykły plac po ulewie bezpiecznie zatrzymuje deszcz, a w suche dni znów służy spotkaniom, odpoczynkowi i ruchowi.
Chłodny Szlak
Zacieniona, bezstopniowa trasa łączy domy z przystankiem, szkołą, rynkiem lub przychodnią także podczas upału.
Szkolna Oaza
Asfaltowy dziedziniec staje się zielonym miejscem ruchu, ciszy i nauki, zaprojektowanym razem z dziećmi.